Sau khu vực miền bắc và trung trung bộ, tới lượt nam trung bộ hứng chịu những cơn mưa kỷ lục, với lượng mưa vượt mức trung bình nhiều năm, gây ra tình trạng ngập lụt nghiêm trọng tại hàng loạt tỉnh thành, khiến hàng chục người chết và mất tích, thiệt hại về vật chất cũng vô cùng lớn.
heo ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn Quốc gia, năm 2025 được đánh giá là một trong những năm thời tiết cực đoan nhất trong nhiều năm qua, với số lượng bão và áp thấp nhiệt đới vượt trung bình. Từ đầu năm đến giữa tháng 11, trên biển Đông đã hình thành 19 xoáy thuận nhiệt đới, trong đó có 14 cơn bão và 5 áp thấp nhiệt đới.
Đáng chú ý, 10 trong số này đã ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến Việt Nam, bao gồm 6 cơn bão (số 3, 5, 6, 9, 10, 13) và 1 áp thấp nhiệt đới giữa tháng 8. Các cơn bão đổ bộ rải đều từ Bắc Bộ (Wipha, Ragasa, Matmo, ATNĐ tháng 8), Bắc Trung Bộ (Kajiki, Nongfa, Bualoi) đến Nam Trung Bộ (Kalmaegi), trong đó một số cơn bão (số 5, 10, 13) đổ bộ với cường độ mạnh. Trung Trung Bộ tuy chưa có bão đổ bộ trực tiếp nhưng vẫn chịu tác động gián tiếp của các cơn bão số 1 và 12, gây mưa lớn và lũ lụt.
Nguyên nhân chính khiến biển Đông và Việt Nam chịu ảnh hưởng dày đặc là hoạt động mạnh bất thường của áp cao cận nhiệt đới Tây Thái Bình Dương. Cụ thể, từ tháng 6 đến nay, trên vùng biển Tây Bắc Thái Bình Dương, phía Bắc và Đông Bắc Philippines xuất hiện chuẩn sai dương lớn tại mực 500mb, biểu hiện cho thấy cao áp cận nhiệt đới Tây Thái Bình Dương mở rộng và ổn định, bao trùm hầu hết Philippines và biển Đông, đặc biệt mạnh từ tháng 8 đến nay. Cao áp này đóng vai trò điều tiết dòng gió và hình thành dải hội tụ nhiệt đới, vùng mà khi nhiệt độ mặt biển đủ ấm và đối lưu phát triển, rất dễ hình thành các xoáy thuận nhiệt đới và bão mạnh.
Ngập lụt tại Nha Trang nhìn từ trên cao ngày 19/11
Xét về bối cảnh toàn cầu, năm 2025 cũng ghi nhận nhiều hiện tượng cực đoan: các đại dương nhiệt đới như Tây Thái Bình Dương, Bắc Ấn Độ Dương và vùng Caribe đều xuất hiện số lượng bão cao hơn trung bình nhiều năm, với các cơn bão mạnh có tốc độ gió cực đại tăng đáng kể. Hiện tượng này tương thích với xu hướng toàn cầu do nhiệt độ bề mặt biển tăng cao và biến đổi khí hậu, tạo điều kiện thuận lợi cho bão hình thành, cường độ mạnh hơn và tồn tại lâu hơn.
Như vậy, hoạt động mạnh của áp cao cận nhiệt đới kết hợp với điều kiện đại dương nóng hơn trung bình, đối lưu mạnh và dải hội tụ ổn định chính là lý do biển Đông và Việt Nam năm 2025 liên tiếp chịu ảnh hưởng của nhiều cơn bão và áp thấp nhiệt đới.
Thông tin tài khoản
